Het voelt voor de meeste beleggers tegennatuurlijk; het verkopen van winstgevende effecten om de beleggingsportefeuille beter in balans te brengen. Op termijn levert herschikken echter een beter risico en rendement op.

In een beleggingsportefeuille die start met 60 procent aandelen en 40 procent obligaties kan na een aantal maanden van stijgende aandelen- en dalende obligatiekoersen een verhouding 80-20 ontstaan. Fijn als de aandelenkoersen blijven stijgen, maar uiterst risicovol als ze dat niet doen. Wie een beleggingsportefeuille samenstelt, kiest voor de beste weging tussen onder andere aandelen, obligaties en vastgoed. Gebaseerd op het gewenste rendement en risico. Door het stijgen en dalen van koersen zal die optimale weging echter veranderen. En daarmee ook het gekozen risicoprofiel en het verwachte rendement van de portefeuille. Het is dan ook belangrijk deze periodiek terug te brengen naar de oorspronkelijke verhoudingen. In bovenstaand voorbeeld door aandelen te verkopen en obligaties te kopen. Dit heeft vele voordelen. Niet alleen blijven risico en rendement zo binnen de vooraf bepaalde marges. Door periodiek te herbalanceren vergroot de belegger zijn kans om beleggingen tegen een relatief lage prijs te kopen en tegen een hoge prijs te verkopen.

Spijt
Rationeel ziet iedereen de voordelen van herschikken. In de praktijk doen maar weinig beleggers het. Het verkopen van beleggingen die zijn gestegen en het bijkopen van beleggingen die daalden gaat tegen het gevoel in. Gedragswetenschappers weten waarom. Het menselijk brein blijkt uiterst gevoelig voor verlies. De wetenschap noemt het verliesaversie. We worden geraakt door verlies, meer dan we kunnen genieten van winst. Daarnaast zitten spijtgevoelens verstandig handelen in de weg. Zo wordt voor beleggers de aankoopkoers van een aandeel of fonds een uiterst gevoelig ijkpunt. Staat de koers van het aandeel lager dan deze aankoopkoers, dan hebben de meeste beleggers grote moeite om het aandeel te verkopen.
Niet alleen particuliere beleggers hebben last van dergelijke emoties. Ook de portefeuillebeheerders van het Amerikaanse pensioenfonds Calpers hadden moeite met het periodiek herschikken. Ze belegden in de periode tussen 2007 en 2009 vooral in stijgende assetcategorieën. Hierdoor raakte de portefeuille volledig uit balans. Door deze en andere fouten daalde het beheerd vermogen van 100 miljard dollar in 2007 naar 38 miljard dollar in 2009.

Uitbesteden
Herbalanceren is niet ingewikkeld. Een keer per jaar is voldoende, zo blijkt uit diverse wetenschappelijke studies. Vaker aanpassen levert iets meer rendement op, maar kan voor hogere kosten zorgen. Voor beleggers die desondanks opzien tegen het herschikken is het beleggen in een mixfonds als Robeco One een aantrekkelijk alternatief. Daarin zorgt de beheerder voor periodieke verschuivingen in de portefeuille, afgestemd op de afgesproken verhouding tussen risico en rendement.