Het p-woord doet de laatste tijd veelvuldig de ronde. Populisme is in rap tempo een actueel onderwerp geworden en zal uiteindelijk leiden tot protectionisme en minder vrijhandel. Moeten beleggers zich zorgen maken over de snelle opkomst van het populisme?

Op 4 december waren er presidentsverkiezingen in het relatief kleine Oostenrijk. Daar verloor de ultrarechtse kandidaat, maar in Oostenrijk is het presidentschap grotendeels een protocollaire functie. In het veel grotere Italië eindigde het referendum over grondwetherziening is een ‘nee’ en diende premier Renzi zijn ontslag in.

Domino-effect?
Voorafgaand aan 4 december waren bijna alle ogen op Italië gericht, omdat velen vrezen voor een domino-effect als de vervroegde verkiezingen in Italië een populistische winnaar opleveren, wat een eventueel vertrek van Italië uit de EU hoog op de agenda zou kunnen zetten. Oostenrijk viel hierbij in het niet. Direct na de verkiezingen overheerste er bij de EU-leiding in Brussel opluchting dat in Oostenrijk de Groene kandidaat was gekozen.

Toenemend populisme: zorgwekkend voor beleggers?

Léon Cornelissen, hoofdeconoom van Robeco, zegt dat de presidentsverkiezingen van april 2017 in Frankrijk hem veel meer zorgen baren, met name het risico dat de ultrarechtse kandidaat Marine Le Pen wordt gekozen. “De grootste zorg is dat de een na de andere centrumpoliticus in de eurozone een nederlaag lijdt. En het eerstvolgende land kan Frankrijk zijn.”

Brexit en Trump niet vergeten
“De kans is groot dat de kandidaat voor het ultrarechtse Front National, Marine le Pen, de tweede ronde bereikt van de presidentsverkiezingen”, aldus Cornelissen. “Algemeen wordt aangenomen dat ze het gaat verliezen van een meer algemene kandidaat, maar laten we Brexit en Trump vooral niet vergeten...”

In het najaar van 2017 vinden in Duitsland algemene verkiezingen plaats. Dan zal blijken hoe groot de toenemende populariteit is van de ultrarechtse AfD (Alternative für Deutschland). Cornelissen: “De opkomst van de AfD kan ertoe leiden dat andere Duitse politici gaan aandringen op een harder beleid in Europa, dat zou een bedreiging vormen voor het politieke klimaat in de eurozone.”

Niet alleen in Europa
Het succes van Donald Trump toont aan, dat de opkomst van de populistische stemmer niet alleen iets is dat in Europa voorkomt, maar tekenend is voor deze tijd. De ontevredenheid van veel kiezers wordt in verband gebracht met het teleurstellende herstel van de economische groei, de toenemende inkomensongelijkheid en het algemene gevoel dat de huidige politici niet luisteren naar hun kiezers. Cornelissen: “Deze ontevredenheid kan niet langer worden genegeerd. De meest logische reactie van de zittende politici is dat ze weer in de gunst van de kiezer proberen te komen door populaire maatregelen te nemen, zoals verhoging van het minimumloon.”

Rustig blijven in roerige tijden
Ondanks alle commotie rondom opkomend populisme met het oog op verkiezingen in binnen- en buitenland is het zaak om als belegger in roerige tijden rustig te blijven en het vizier op de lange termijn te houden. Verkiezingsuitslagen kunnen voor tijdelijke, soms sterke beweeglijkheid op de beurzen zorgen, maar deze effecten ebben meestal al snel weer weg.