Terugdringen van kinderarbeid, aanpassen van het bonusbeleid, CO2-reductie... Steeds meer beleggers letten niet alleen op cijfers, maar ook op de maatschappelijke prestaties van een bedrijf. Welke instrumenten hebben zij om bedrijven op dit gebied bij te sturen?

De tijd dat beleggers uitsluitend stemden met de voeten, is voorbij. Beleggers opereren op aandeelhoudersvergaderingen steeds meer gezamenlijk: institutionele beleggers, zoals pensioenfondsen en grote vermogensbeheerders, overleggen geregeld met elkaar en laten zich door gelijkgestemden vertegenwoordigen via een volmachtstem. Hierdoor ontpoppen ze zich niet alleen als shareholders, maar ook als stakeholders, waar bedrijven rekening mee moeten houden.

Meer betrokken
Aandeelhouders zijn dus duidelijk meer betrokken bij de bedrijven waarin zij beleggen. Maar dat niet alleen: hun betrokkenheid is de laatste tien jaar ook verbreed. Steeds meer beleggers beoordelen bedrijven behalve op hun financiële prestaties ook op hun beleid op het gebied van milieu, maatschappij en goed ondernemingsbestuur.

Dialoog
Wie verantwoord wil beleggen, kan bedrijven mijden die niet voldoen aan bepaalde duurzaamheidscriteria. Een andere optie is ondernemingen op hun beleid aanspreken. Dat kan op verschillende manieren: door met het bedrijf te praten of door gebruik te maken van het stemrecht op een aandeelhoudersvergadering. Dit leent zich vooral goed voor kwesties op het gebied van goed ondernemersbestuur, omdat op aandeelhoudersvergaderingen vaak veel van dergelijke onderwerpen worden geagendeerd, zoals het beloningsbeleid of de zeggenschap van aandeelhouders.

Gerichte keuzes
Voor een aandeelhouder is het ondoenlijk om alle maatschappelijke onderwerpen aan de kaak te stellen. Daarom moeten er gerichte keuzes worden gemaakt. Zo ook bij Robeco, dat verantwoord beleggen hoog in het vaandel heeft staan. Robeco formuleert jaarlijks enkele thema's waarop het gaat inzetten en selecteert vervolgens enkele bedrijven die ze gaat benaderen, zegt Michiel van Esch van Robeco. "Dit biedt focus; niet zozeer om bepaalde onderwerpen buiten schot te houden, maar vooral om duidelijke en meetbare doelstellingen te hebben."

Ook algemene onderwerpen
Dit kunnen thema's zijn die zijn gelinkt aan bepaalde sectoren, zoals de CO2-uitstoot in de automobielindustrie. Maar ook meer algemene onderwerpen. Een actueel aandachtspunt is de beschikbaarheid van toezichthouders. "Als een commissaris veel nevenfuncties heeft, is het de vraag of hij zijn toezichtstaken goed kan vervullen. Daar kijken wij goed na", zegt Van Esch.

Transparantie
Op het gebied van beloningsbeleid stuurt Robeco aan op transparantie. "Het moet duidelijk zijn op basis van welke criteria mensen worden beloond", zegt Van Esch.
Robeco staat hier inmiddels niet meer alleen in, merkt Van Esch. "Bij aandeelhouders groeit het besef dat maatschappelijke aspecten van belang zijn voor aandeelhouderswaarde op de langere termijn."